Yaşam

BESİN ETİKETİ OKUMAK- NEDEN ve NASIL ?

10 Eylül 2016

 

Günden güne küreselleşen dünyamızda paketlenmiş gıdalar piyasada daha çok yer almaktadır ve bu durum artarak devam etmektedir. Market raflarında dolup taşan işlenmiş gıdaların üretim aşamasında hangi uygulamalara tabii tutulduğu bir soru işareti oluşturmaktadır ve vücudumuza aldığımız her besinin içeriğini bilmek bizim sağlık halimizin devamını sağlaması için gereklidir. Tüketeceğiniz besinin içeriğini bilmeniz sizin en sağlıklı seçim yapmanıza yardımcı olarak bilinçli bir tüketici olmanız için attığınız büyük bir adımdır. Bu yüzden, besin etiketi okumak farklı tercihler arasında karşılaştırma yapıp sizin için doğru olanı farketmenizde büyük öneme taşımaktadır.

 

İhtiyacımızdan çok daha yüksek miktarlarda tüketilen şeker, sodyum ve doymuş yağ; diyabet, obezite, hipertansiyon ve kalp-damar hastalıkları gibi sıkça rastlanan ve hayati öneme sahip olan kronik sağlık problemlerine zemin hazırlamaktadır. Besin etiketi okumada yeterli bilincin kazanılması, bu hastalıkların toplumda görülme oranını azalmasında olumlu etkiye sahiptir.

 

Paketli gıdaların hepsinde besin etiketi ve içindekiler kısmı mevcuttur.

 

besin etiketi-tablosu’ o ürünün barındırdığı;

  • porsiyon miktar
  • kalori
  • yağ
  • protein
  • kolesterol
  • karbonhidrat
  • bazı vitamin ve mineralin miktarını belirtir.

 

‘İçindekiler’ olarak başlıklandırılan kısımda ise bu gıdaya eklenen;

  • tuz
  • şeker
  • koruyucular, renklendiriciler
  • yağ
  • alerjen özellik gösterebilecek eklenti maddeleri belirtilir.

İçindekiler kısmında her madde besinde bulunan hacim oranına göre çoktan aza sıralanmaktadır.

 

 

Yukarıda bahsetmiş olduğum maddelere dikkat ederek günlük beslenme hedefiniz veya ihtiyacınız doğrultusunda hareket etmeniz veya herhangi bir gıdaya karşı duyarlılığınız-alerjiniz varsa bilgi sahibi olmanız sizi için faydalı olacaktır.

 

Besin etiketi okumada izlenmesi gereken basamakları sıralayacak olursak;

 

 

  • Porsiyon-Servis miktarı: Besin tablosunun en üst kısmında yer alan porsiyon bölümüne bakarak okumaya başlayın. Bu kısım size tek kişilik servis, paketin tamamının içerdiği veya paketin 100 gramının içerdiği servis miktarını belirtir. Kalori, yağ, protein, karbonhidrat, vitamin ve minarellerin oranı paketin üzerinde yazılı olan servis miktarına göre değişmektedir. Yani yazılı olan miktar kadar tüketirseniz o kadar kalori ve besin ögesini vücudunuza almış olursunuz demektir Sizin tüketmeniz gereken ile ambalaj üzerindeki miktarı karşılaştırın ve buna göre tüketeceğiniz miktara karar verin.

 

  • Kalori: Beslenme tablosunda enerji değeri olarak kilo kalori (kcal) ve kilo joule (kJ) bulunmaktadır ve bizim günlük konuşmamızda yaygın şekilde kalori olarak tabir ettiğimiz enerji değeri kcal’ dir. Paketli gıdanın servis başına ne kadar enerji vereceği kalori kısmında yazmaktadır. Porsiyon miktarını iki kat arttırmanız kaloriyide iki kat arttırmış olduğunuzun göstergesidir.

 

  • Besin ögeleri: Ambalajlı ürünün besin etiketinde vücudumuz hayati fonksiyonları için gerekli olan; diyet lifi, karbonhidrat, protein, yağ, kolesterol, kalsiyum, demir, vitaminler ve diğer besin ögelerinin miktarına da dikkat edilmesi bizi sağlıklı seçimler yapmamıza bir adım daha yaklaştırmaktadır.

Lif, demir, kalsiyum, Vitamin C gibi sağlık üzerinde olumlu etkisi kanıtlanmış besin ögelerinden zengin olan ambalajlı gıdaları tercih etmeye özen gösterebilirsiniz.

 

Bu ögeler arasından doymuş yağ, trans yağ ve sodyum içeriği yüksek ürünlerden uzak durulması sağlığınız için iyi bir karar olacaktır. Günlük ortalama 2,000 kalorilik diyet uygulayan bireyin 11-13 gram doymuş yağ ve 1,500 mg’dan az Ssodyum tüketilmesinin kalp ve damar sağlığı için doğru olduğu American Hearth Association tarafından belirtilmiştir.

(Belirtilen bu değerler yaş, kilo, cinsiyet ve medikal duruma – mevcut herhangi bir hastalık- göre değişkenlik gösterebilmektedir. Her bireyin ihtiyacı birbirinden farklılık gösterebilmektedir)

screen-shot-2016-09-09-at-2-20-26-pmscreen-shot-2016-09-09-at-2-20-19-pm

Besin etiketi okurken benzer ürünlerin içeriklerini karşılaştırmaya çalışın. Mesela yukarıda Nestle® Nesfit® Ballı Bademli ve Nestle® Nesfit® Sade mısır gevreğinin 125 ml yağsız süt ile tüketildiği takdirde sahip olduğu enerji ve besin öge içeriği tabloda belirtilmiştir. İki ürünün örnek bir karşılaştırmasını yaparsak;

 

  • Servis miktarı- İki ürünün porsiyon miktarı farklıdır. Nestle Nesfit Ballı Bademli 40 gram, Nestle Nesfit Sade 30 gram olarak belirtilmiştir.
  • Kalori- Belirtilen servis miktarlarına göre iki ürününde içerdiği kalori-enerji farklıdır.
  • Tavsiye Edilen Günlük Referans Değerini karşılama yüzdesi- İki ürün tablosunda da belirtilen değerler farklılık göstermektedir.
  • Besin Ögeleri- Nestle Nesfit Sade porsiyon başına 5,2 gram şeker içerirken, Nestle Nesfit Ballı Bademli 9,0 gram şeker içermektedir. Eğer şeker alımını sınırlandırmak istiyorsanız tercihinizi Sade Nesfit’ten yana kullanabilirsiniz.

Aynı şekilde yağ içeriğide Sade mısır gevreğinde daha az olduğu görülmektedir, eğer günlük yağ alımınızı azaltmak istiyorsanız tercihinizi Sade Nesfit’ ten yana kullanabilirsiniz.

Bunun yanında Ballı Bademli mısır gevreğinin riboflavin, niasin, B6 vitamin, folik asit gibi sağ kolonda belirtilen mikro besin ögelerince zengin olduğu görülmektedir.

 

Bu şekilde hangi noktalara dikkat etmeniz gerektiğini kendi ihtiyaçlarınıza yönelik olarak karar verirseniz besin etiket içeriğini okumak o kadar kolay olur.

Hoşunuza gidebilir

Yorum Yok

Yorum Bırak

error: Sitemizden içerik kopyalamak yasaktır.